‘For Women in Science’-beurzen uitgereikt aan Kavousi en Van der Burg

Op 26 november zijn in Amsterdam de L'Oréal-UNESCO ‘For Women In Science’-beurzen uitgereikt aan Maryam Kavousi en Simone van der Burg. Het was de derde keer dat deze jaarlijkse wetenschapsbeurzen zijn uitgereikt. De winnaressen krijgen met de beurs van 25.000 euro de ruimte om enkele maanden in alle rust te werken aan hun onderzoek, bij het NIAS in Wassenaar. L’Oréal Nederland, de Nationale UNESCO Commissie, het Landelijk Netwerk Vrouwelijke Hoogleraren en het Netherlands Institute for Advance Study (NIAS) maken de prijs mogelijk.

Beurswinnaars Simone van der Burg en Maryam kavousi.

Maryam Kavousi

Kavousi (39) kreeg de beurs voor haar onderzoek naar de risico's bij het voorspellen van de kans op hart- en vaatziekten bij vrouwen. Ze is als artsonderzoeker werkzaam op de afdeling epidemiologie van het Erasmus Medisch Centrum in Rotterdam.

Hart- en vaatziekten blijven de grootste doodsoorzaak wereldwijd en bestaan uit verschillende aandoeningen. Onder meer ziekten die betrekking hebben op kransslagaders, hartfalen en beroertes. De risicovoorspelling voor hart- en vaatziekten bij vrouwen is nog steeds niet optimaal. In de statistieken wordt meestal gefocust op kransslagaderhartziekten, terwijl vrouwen juist een hoog risico hebben op beroertes en hartfalen, met name op middelbare en hoge leeftijd.

Er zijn twee nieuwe concepten voor de risicovoorspelling van hart- en vaatsziekten, namelijk ‘risicoleeftijd’ en ‘levenslang cardiovasculaire risico’. Het onderzoek van Maryam is erop gericht te leren begrijpen hoe deze twee concepten gerelateerd zijn bij het voorspellen van het risico dat vrouwen lopen op deze ziekten.

Simone van der Burg

Van der Burg (43) gaat met haar beurs onderzoek doen naar het delen van gen-informatie bij de screening van pasgeboren baby's (de hielprik). Dit onderzoek moet bijdragen aan het ethische en politieke debat over dit onderwerp. Ze is werkzaam als universitair docent en projectleider bij de afdeling IQ Healthcare van het Radboud University Medical Center in Nijmegen.

Het bloed van pasgeborenen in Nederland wordt onderzocht met de hielprik en getest op mogelijke afwijkingen. Het voornaamste doel is om in een vroeg stadium een ziekte te ontdekken zodat er tijdig met een behandeling kan worden gestart. In Nederland test men op achttien ernstige ziekten waar behandeling voor mogelijk is. Op dit moment gebeurt dat onderzoek met biochemische technologieën maar binnen vijf tot tien jaar verwacht men dat het goedkoper zal zijn om te screenen door middel van technologieën die het hele genenpakket doornemen.

Dit roept ethische vragen op. Het onderzoek van Van der Burg beoogt een ethisch raamwerk op te zetten dat gebaseerd zal zijn op een relationele benadering van de ethiek. Dit raamwerk moet gaan aangeven welke informatie over de genen moet worden gecommuniceerd. Een criterium daarbij is hoe de uitkomsten van zo'n onderzoek de verbinding tussen ouders en kind kan bedreigen, maar ook bestendigen. Begrippen als vertrouwen, verbintenis, relaties en verantwoordelijkheid zullen onderdeel zijn van het raamwerk.

Professor Rajaâ Cherkaoui El Moursli uit Marokko | Foto: UNESCO/Brigitte Lacombe)

Vrouwen zijn sterk ondervertegenwoordigd in de wetenschap. Wereldwijd is slechts 30% van de wetenschappelijk onderzoekers vrouw. UNESCO streeft naar gelijke kansen voor vrouwen en mannen wat betreft toegang tot en deelname aan de wetenschap. Om die reden is in 1998 een wereldwijde samenwerking tot stand gekomen tussen cosmeticaconcern L’Oréal en UNESCO. Onder het motto The world needs science and science needs women kent het programma prijzen toe aan excellente vrouwelijke wetenschappers en verleent het beurzen aan jonge vrouwelijke onderzoekers. 

Results

Sinds 1998 hebben meer dan 2250 vrouwelijke wetenschappers uit 110 landen een award of beurs gekregen. Twee winnaars hebben inmiddels een Nobelprijs gewonnen. Elk jaar worden wereldwijd aan 236 getalenteerde jonge vrouwelijke onderzoekers beurzen toegekend om veelbelovend onderzoek te kunnen voortzetten. In Nederland hebben sinds 2012 zeven vrouwen een beurs ontvangen.

More articles