Werelderfgoedstatus voor Koloniën niet vanzelfsprekend

Een recent advies aan het Unesco Werelderfgoedcomité over de Nederlandse en Vlaamse Koloniën van Weldadigheid is kritisch over inschrijving op de Werelderfgoedlijst op dit moment.

Advies

De International Council on Monuments and Sites (ICOMOS), die het advies opstelde, erkent dat twee van de zeven koloniën in potentie werelderfgoedwaardig zijn, maar is niet overtuigd dat de zeven vrije en onvrije koloniën als geheel ‘het gedachtengoed van grootschalige armoedebestrijding met behulp van landbouwkoloniën’ voldoende representeren. Verder vindt de organisatie dat de authenticiteit en integriteit van een aantal koloniën problematisch is. ICOMOS beoordeelt de gehele nominatie met een ‘deferral’ (zie kader).

De betrokken organisaties in ons land zijn het niet eens met het advies. Ze vinden dat het fouten bevat en zullen er de komende periode alles aan doen om deze recht te zetten en ICOMOS en het Werelderfgoedcomité te overtuigen van de uitzonderlijke waarde van de Koloniën.

Vakinhoudelijke discussies

Gedeputeerde provincie Drenthe en stuurgroepvoorzitter Cees Bijl: “Dit is een advies, en nog geen besluit. Zo’n advies hoort bij de procedure, waarin het gaat om ingewikkelde vakinhoudelijke discussies. Dat het gedachtengoed van de Koloniën werelderfgoedwaardig wordt bevonden is heel positief. De komende weken zullen we er gezamenlijk aan moeten werken om te laten zien dat alle zeven Koloniën van Weldadigheid hetzelfde doel van armoedebestrijding met landbouw hadden en zijn opgericht door dezelfde organisatie 200 jaar geleden.”

Beslissing deze zomer

Het besluit om de Koloniën van Weldadigheid op de Werelderfgoedlijst te plaatsen wordt eind juni/begin juli genomen door het Werelderfgoedcomité dat dit jaar bijeen komt in Bahrein. De nominatie is in januari 2017 ingediend bij Unesco na een besluit van de Nederlandse minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en de Vlaamse minister bevoegd voor Onroerend Erfgoed. 

Advies over werelderfgoednominaties

Het Werelderfgoedcomité van Unesco laat zich adviseren door meerdere adviesorganen. Experts van deze organisaties bezoeken de genomineerde erfgoederen en toetsen of de dossiers inhoudelijk kloppen en de nominaties haalbaar zijn. Voor cultureel erfgoed komt het advies van ICOMOS, voor natuurlijk erfgoed van IUCN. Een adviesraad kan vier adviezen afgeven:

  • Inscription: het genomineerde erfgoed inschrijven op de Werelderfgoedlijst.
  • Referral: de inschrijving met maximaal drie jaar uitstellen om het land de gelegenheid te geven het dossier beter te onderbouwen of het beheerplan te verbeteren.
  • Deferral: de inschrijving terugsturen naar het indienende land voor een substantiële herziening en verder onderzoek, omdat het advieslichaam oordeelt dat de nominatie niet voldoet aan alle criteria en eisen.
  • Non-inscription: het genomineerde erfgoed niet inschrijven op de Werelderfgoedlijst.